Ben ik in Nederland strafbaar, of zou ik er problemen mee kunnen krijgen als, ik een Tor relay/bridge/exit-point opzet vanuit mijn flat? Mag dit van de wet?
TOR is een open netwerk voor anonieme communicatie, die werkt volgens het principe van Onion Routing. Heel in het kort: een berichtje wordt niet via één maar via meerdere tussenliggende servers doorgegeven. Elke server kan de buitenste laag lezen van het bericht dat hij ontvangt, en “pelt” deze eraf om het resultaat door te sturen. Het echte bericht zit dus helemaal diep in de kern verstopt, en tegen de tijd dat die kern is afgepeld, is alle informatie over de afzender wel verdwenen. Daarmee is in theorie haast volstrekt anonieme communicatie mogelijk.
De server die het TOR netwerk verbindt met het internet, heet de exit node. Dit zou een mailserver kunnen zijn die dan verbinding legt met `echte’ mailservers, of een server die pagina’s ophaalt van het worldwideweb, of juist informatie naar een website stuurt.
Het is op zich niet strafbaar om een TOR exit node te draaien. Het zou kunnen dat je provider het verbiedt in hun voorwaarden, dus dan zou je contractbreuk plegen. Maar het moet er dan expliciet staan, bv. als “Verboden je verbinding te sharen met derden buiten je huisgenoten”.
Het kan gebeuren dat iemand strafbare feiten pleegt via die exit node. Dan komt de politie uit bij jouw IP-adres en dan heb jij wat uit te leggen. Je bent niet automatisch strafbaar voor al hetgeen er via jouw exit node gebeurt. Voor strafbaarheid moet meestal sprake zijn van opzet, en anders minstens van (grove) nalatigheid. Zou iemand een smadelijk bericht posten via die exit node, dan ben jij daar niet voor vervolgbaar want jouw bedoeling was niet dat dat bericht geplaatst zou worden.
De wet kent echter ook het concept `voorwaardelijke opzet’. Kort gezegd “dat had je toch moeten weten dat dat kon gebeuren”, en in fraai juridisch “de aanmerkelijke kans aanvaardend dat”. Als je een exit node opzet die je zelf met firewallregels zo instelt dat hij alléén een Russische kinderpornosite kan bereiken, tsja dan aanvaard je de kans dat mensen kinderporno gaan opvragen of plaatsen. Ook als je mee gaat kijken met het verkeer over je exit node, en je ziet opvallend veel verkeer naar zo’n site, dan kun je strafrechtelijk aansprakelijk worden. Je weet dan dat de node misbruikt wordt, en dan moet je ook iets doen met die kennis.
De vraag is natuurlijk waar die grens ligt. Heb je voorwaardelijke opzet als je géén spamfilter instelt als je uitgaand SMTP verkeer faciliteert? Was het je bedoeling dat er auteursrechtschendende films verspreid worden als je een exit node maakt die naar Youtube mag en verder niets?
Er is nog nooit een rechtszaak geweest over iemand die alleen een TOR node opereerde, en ik denk ook niet dat het snel zal gebeuren. Maar ja, je neemt een risico.
Arnoud
Kent u onze boekenserie Deskundig en praktisch juridisch advies al? Webwinkels, hosting, software, security en meer!